Przypis do starożytności

Podsłuchałem ostatnio rozmowę, w której młoda kobieta opisywała sposób, w jaki poradziła sobie z przeciwnościami losu. Cała historia sprowadzała się do zastosowania koncepcji dwóch kół Coveya, czyli podzieleniu rzeczywistości na obszar, który możemy zmienić i ten, na który wpływu nie mamy.

Zabrzmiało znajomo, więc usiadłem do komputera, żeby doczytać o rewolucyjnej koncepcji dwóch kół. Na pierwszej stronie dowiaduję się, że jest to „jedno z najstarszych ćwiczeń coachingowych”, a „jako pierwszy pisał o nim już w 1989 roku Stephen Covey”. Cała koncepcja sprowadza się do zalecenia, by nie zadręczać się rzeczami, na które nie mamy wpływu i skupić na tym, co realnie możemy zmienić.

Nasuwa się pytanie, gdzie w owej wspaniałej koncepcji jest odniesienie do stoików, a więc myślicieli, którzy dokładnie takie same tezy (choć w zdecydowanie mniej trywialny sposób) zaprezentowali jednak dobrą chwilę przed nastaniem roku 1989, przykładowo Marek Aureliusz („Nie należy gniewać się na bieg wypadków, bo to ich nic nie obchodzi”) czy Lucjusz Anneusz Seneka („Nawet jeśli inni zajmą miejsce w pierwszej linii, a ciebie los rzuci między żołnierzy trzeciego szeregu, walcz także stamtąd głosem, zachętą, przykładem, odwagą”). Czy nie wypadałoby chociaż zaznaczyć, że takie głosy pojawiały się już w przeszłości? Pewnie tak, tylko wtedy podpisanie książki swoim nazwiskiem mogłoby nie być tak oczywiste. Szkoda, że nawet w obszarze idei nasz świat stał się maszynką do mielenia i przemalowywania na złoty kolor.

W gruncie rzeczy cała ta nasza nowoczesność to tylko marny przypis do starożytności.

🏛

5 uwag do wpisu “Przypis do starożytności

  1. Każdy, kto poznał choć trochę historię filozofii, wie, że sposób myślenia dzisiejszego człowieka opiera się w dużej mierze na dorobku trzech wielkich postaci starożytności: Sokratesa, Platona i Arystotelesa. Koncepcje na przestrzeni wieków zawsze albo nawiązywały do nich, albo stawiały się w opozycji. Do tego należy też dodać filozofów średniowiecza, niesłusznie dziś nazywanego wiekami ciemnymi, ponieważ dzisiejsi myśliciele pod względem bystrości umysłu i dorobku mogą co najwyżej czyścić buty św. Tomaszowi czy św. Augustynowi. Tymczasem współczesna myśl wydaje się całkiem ahistoryczna, jakby wisiała w próżni czasowej – nic przed nią nie było, a nawet gdyby, to nie warte to było uwagi, po niej też już nic nie będzie.

    Polubione przez 1 osoba

  2. Ciekawe spostrzeżenie. Myślę jednak, że każda dziedzina miała swojego stwórcę, że tak to ujmę, co nie znaczy, że podobne myślenie nie może być kontynuowane w inny, może bardziej płytki, sposób. Każdy firma stworzyła już swojego smartfona, a chyba mało kto wspomina przy okazji o Jobsie, który zapoczątkował ten trend i dokonał przełomu. Teraz to Samsung i bezimienni prezesi królują, mimo, że nie tworzą przełomowych produktów. Są rzeczy, których nie damy rady przeskoczyć, choćbyśmy bardzo chcieli.

    Polubione przez 1 osoba

  3. Współczesność daje możliwość formułowania przemyśleń dokładnie każdemu, czy ma wiedzę z przeszłości, czy nie. Sama nie wiem. Docenianie starożytnych myślicieli jest ważne, zaczepienie się w kulturze, której jesteśmy w końcu historyczną częścią też. Jednak nie wiem czy można mieć o to pretensje, że ktoś nie zna tych koncepcji, a wpada na „podobne” „te same” pomysły. Bo jest w nich pewien ludzki uniwersalizm, jakby na to nie spojrzeć. Dobrze jest jeśli natomiast ktoś o tym pisze i dobrze byłoby, żeby ludzie zachwycający się np. coachingiem czy guru coachingu mogli dostać się i do tych historycznych źródeł, żeby dokonać swojej własnej oceny i refleksji nad przydatnością i wartościowością zarówno tych antycznych, jak i współczesnych w ich życiu.

    Polubienie

    1. Pewnie, że warto prezentować swoje przemyślenia, ale uważam też, że dobrze jest mieć świadomość tego, jak układają się one na mapie dorobku poprzednich pokoleń. Myślę, że gdybym zaprezentował teorię względności twierdząc, że nie słyszałem o Einsteinie, to chyba nie do końca mój geniusz byłby doceniony 😛

      Polubienie

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s